İçindekiler
Anlaşmalı Boşanma Davası Nedir?
Anlaşmalı boşanma davası, evlilik birliğinin sona erdirilmesi konusunda eşlerin tamamen uzlaşarak açtıkları dava türüdür. Türk Medeni Kanunu'nun 166. maddesinin 3. fıkrası bu dava türünü düzenler. Eşlerin yalnızca boşanma konusunda değil; nafaka, velayet, tazminat, mal paylaşımı ve kişisel ilişki düzenlemesi gibi tüm ferilerde de mutabık kalması gerekir.
Anlaşmalı boşanma, çekişmeli boşanmaya göre çok daha hızlı, ekonomik ve psikolojik olarak daha az yıpratıcıdır. İstanbul'da çekişmeli bir boşanma davası ortalama 1.5-2 yıl sürerken, anlaşmalı boşanma tek celsede, yaklaşık 5 dakika içinde sonuçlanabilir.
Yasal Şartlar (TMK m.166/3)
Anlaşmalı boşanma davası açabilmek için Kanun'un öngördüğü şartlar:
- Evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması: Resmi nikah tarihinden itibaren 1 yılını doldurmamış evliliklerde anlaşmalı boşanma davası açılamaz.
- Eşlerin birlikte başvurması veya bir eşin davasını diğerinin kabul etmesi: Her iki eşin de mahkemeye birlikte dilekçe vermesi ya da bir eşin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi gerekir.
- Hakimin tarafları bizzat dinlemesi: Hakim, boşanma iradesinin serbestçe açıklandığından emin olmak için her iki tarafı da ayrı ayrı dinler. Baskı, tehdit veya yanılma tespit ederse davayı reddedebilir.
- Protokolün hakimce uygun bulunması: Hakim, özellikle çocukların yararı açısından protokolü inceler. Gerekirse değişiklik önerir veya taraflardan düzeltme ister.
Protokolde Yer Alması Gerekenler
Anlaşmalı boşanma protokolü, boşanma sonrası tarafların hak ve yükümlülüklerini belirleyen en kritik belgedir. Eksik veya muğlak maddeler, ileride yeni davalara neden olabilir:
- Nafaka: Yoksulluk nafakası talep edilip edilmeyeceği, miktarı, ödeme günü ve yıllık artış oranı (ÜFE/TÜFE). Çocuk varsa iştirak nafakası ayrıca belirtilmelidir.
- Velayet: Müşterek çocuğun velayetinin hangi ebeveyne verileceği.
- Kişisel ilişki: Velayeti almayan ebeveynin çocukla görüşme gün ve saatleri, bayram, yaz tatili ve sömestr düzenlemesi.
- Tazminat: Maddi ve manevi tazminat talep edilip edilmeyeceği, miktarı ve ödeme şekli.
- Mal paylaşımı: Konut, araç, banka hesapları, şirket hisseleri ve yatırımların paylaşımı.
- Ziynet eşyası: Düğün takılarının durumu (iade, feragat veya bedel talebi).
- Müşterek konut: Evlilik birliği içinde yaşanan konutun kime kalacağı veya boşaltılma tarihi.
Dava Süreci Adım Adım
- Avukat görüşmesi: Tarafların hukuki durumu değerlendirilir, talepler netleştirilir.
- Protokol hazırlığı: Her iki tarafın haklarını koruyan detaylı protokol hazırlanır.
- İmza: Protokol ıslak imza ile her iki eş tarafından imzalanır.
- Dilekçe sunumu: Dava dilekçesi ve protokol yetkili Aile Mahkemesine verilir, harçlar yatırılır.
- Tensip ve duruşma günü: Mahkeme 10-25 gün içinde duruşma günü verir.
- Duruşma: Hakim tarafları ayrı ayrı dinler, protokolü onaylar.
- Karar: Tek celsede boşanma kararı verilir.
- Kesinleşme: İstinaf edilmezse 2-3 hafta içinde karar kesinleşir ve nüfus kayıtları güncellenir.
Dava Masrafları
Anlaşmalı boşanma davası masrafları şu kalemlerden oluşur:
- Başvuru harcı ve peşin harç: Mahkemeye ödenen resmi harçlar.
- Vekalet pulu: Avukat vekaletnamesi için noter masrafı.
- Tebligat giderleri: Karşı tarafa ve ilgili kurumlara yapılan tebligat masrafları.
- Avukat ücreti: TBB Asgari Ücret Tarifesinin altında olamaz. Dava türü ve karmaşıklığına göre değişir.
Çocuklu Çiftlerde Anlaşmalı Boşanma
Müşterek çocuğu olan çiftler de anlaşmalı boşanabilir. Ancak hakim, çocuğun üstün yararını korumak adına protokolü titizlikle inceler:
- Velayet düzenlemesinin çocuğun yaşına ve gelişimine uygunluğu değerlendirilir.
- İştirak nafakasının çocuğun temel ihtiyaçlarını karşılayıp karşılamadığı incelenir.
- Kişisel ilişki düzenlemesinin çocuğun her iki ebeveynle de sağlıklı iletişim kurmasına olanak sağlayıp sağlamadığı kontrol edilir.
- Gerekirse mahkeme pedagog (uzman) görüşü alabilir.
Anlaşmalı Boşanmada Sık Yapılan Hatalar
- İnternetten indirilen şablon protokol kullanmak: Her evliliğin koşulları farklıdır. Genel şablonlar hak kayıplarına yol açar.
- Nafaka artış oranını belirtmemek: Yıllık artış oranı yazılmazsa, enflasyonla nafakanın alım gücü hızla düşer.
- Mal paylaşımını muğlak bırakmak: "Taraflar anlaşmıştır" gibi genel ifadeler ileride büyük uyuşmazlıklara neden olur.
- Ziynet eşyasını unutmak: Düğün takılarının durumu belirtilmezse ayrıca dava açılması gerekir.
- Avukatsız protokol imzalamak: Hukuki bilgi eksikliği ile imzalanan protokoller, yıllar sonra bile hak kaybına yol açabilir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Anlaşmalı Boşanma Sürecinizi Güvenle Tamamlayın
Haklarınızı koruyan profesyonel bir protokol ve hızlı bir dava süreci için uzman avukat desteği alın.